Dưới đây là sơ lược các giai đoạn lịch sử chính của Facebook:
1. Tiền thân và Sự ra đời (2003 - 2004)
- Tháng 10/2003: Mark Zuckerberg viết trang web Facemash tại ký túc xá Harvard. Trang web này hack dữ liệu hình ảnh của sinh viên để người dùng bình chọn ai "hot" hơn. Dù bị nhà trường đóng cửa sau vài ngày vì lý do bảo mật, Facemash đã chứng minh sức hút khổng lồ của việc kết nối danh tính trực tuyến.
- 04/02/2004: Zuckerberg chính thức ra mắt TheFacebook cùng các đồng sáng lập Eduardo Saverin, Dustin Moskovitz, Andrew McCollum và Chris Hughes. Chỉ trong vòng một tháng, hơn một nửa sinh viên Harvard đã đăng ký sử dụng. Nền tảng nhanh chóng mở rộng sang các trường đại học danh tiếng khác như Yale, Columbia và Stanford.
2. Đổi tên và Bùng nổ toàn cầu (2005 - 2011)
- Năm 2005: Công ty mua lại tên miền
facebook.comvới giá 200.000 USD và chính thức đổi tên thành Facebook. Hệ thống bắt đầu mở rộng cho học sinh trung học và nhân viên các công ty. - Tháng 9/2006: Facebook mở cửa cho tất cả mọi người trên thế giới từ 13 tuổi trở lên có địa chỉ email hợp lệ. Đây cũng là năm tính năng mang tính cách mạng News Feed ra đời, cho phép người dùng cập nhật hoạt động của bạn bè theo thời gian thực.
- Năm 2009: Facebook chính thức vượt qua Myspace để trở thành mạng xã hội lớn nhất thế giới.
3. IPO và Kỷ nguyên thâu tóm (2012 - 2020)
- Tháng 5/2012: Facebook tiến hành phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO), huy động thành công 16 tỷ USD và đưa giá trị vốn hóa công ty vượt mốc 100 tỷ USD.
- Thâu tóm các đối thủ: Nhận thấy xu hướng di động, Facebook đã chi mạnh tay để mua lại các nền tảng tiềm năng khác nhằm củng cố vị thế độc tôn, bao gồm:
4. Đổi tên thành Meta (2021 - Hiện tại)
- Tháng 10/2021: Công ty mẹ của Facebook chính thức đổi tên thành Meta Platforms, Inc., phản ánh tầm nhìn chiến lược của Mark Zuckerberg vượt ra ngoài mạng xã hội truyền thống để tập trung xây dựng vũ trụ ảo (metaverse) và trí tuệ nhân tạo (AI).
- Hiện nay: Ứng dụng Facebook vẫn duy trì vị thế là hạt nhân trong hệ sinh thái của Meta, kết nối hàng tỷ người dùng trên toàn cầu mỗi ngày.
4 Thói quen xấu dễ biến bạn thành nạn nhân của tội phạm mạng
1. Tò mò nhấn vào mọi đường link lạ
- Thói quen: Thấy các tin tức giật gân, các trò chơi bói toán vui, cuộc thi ảnh, hoặc tin nhắn trúng thưởng là bấm vào ngay.
- Nguy cơ: Các đường link này thường cài cắm virus để chiếm quyền điều khiển điện thoại hoặc giả mạo trang đăng nhập Facebook nhằm đánh cắp mật khẩu của bạn.
2. Tiết lộ quá nhiều thông tin cá nhân lên mạng
- Thói quen: Đăng ảnh căn cước công dân, hộ chiếu, vé máy bay, số điện thoại, số tài khoản ngân hàng hoặc thường xuyên check-in địa chỉ nhà riêng, cơ quan.
- Nguy cơ: Kẻ xấu sẽ thu thập các thông tin này để làm giả hồ sơ vay tiền, mạo danh bạn đi lừa đảo người khác hoặc theo dõi lịch trình thực tế để trộm cắp.
3. "Ai kết bạn cũng đồng ý, ai nhắn tin cũng trả lời"
- Thói quen: Thấy có lời mời kết bạn từ người lạ (đặc biệt là tài khoản có ảnh đại diện ưa nhìn, người nước ngoài) là đồng ý để tăng tương tác.
- Nguy cơ: Dễ sập bẫy các tài khoản ảo được lập ra với mục đích lừa đảo tình cảm, dụ dỗ đầu tư tài chính lừa đảo hoặc gửi tin nhắn tống tiền.
4. Dùng chung một mật khẩu dễ đoán cho nhiều tài khoản
- Thói quen: Đặt mật khẩu là ngày sinh, số điện thoại, tên của mình (ví dụ:
123456,nguyenvanangay20) và dùng chung mật khẩu đó cho cả Facebook, Email, lẫn tài khoản ngân hàng để tránh bị quên. - Nguy cơ: Kẻ gian chỉ cần dò ra mật khẩu Facebook của bạn là có thể bẻ khóa và chiếm đoạt toàn bộ các tài khoản quan trọng còn lại.
1. Kích hoạt bảo mật 2 lớp (2FA) – "Khóa hai khóa" cho tài khoản
Đây là bước quan trọng nhất để chống hack tài khoản. Khi bật tính năng này, dù kẻ xấu có biết mật khẩu cũng không thể đăng nhập được nếu không có mã gửi về điện thoại của bạn.
- Trên điện thoại: Vào Cài đặt & quyền riêng tư > Cài đặt > Trung tâm tài khoản > Mật khẩu và bảo mật > Xác thực 2 yếu tố.
- Trên máy tính: Bấm vào ảnh đại diện góc trên bên phải > Cài đặt & quyền riêng tư > Cài đặt > Mật khẩu và bảo mật > bật Xác thực 2 yếu tố.
- 💡 Lời khuyên: Hãy chọn nhận mã qua Tin nhắn văn bản (SMS) để dễ sử dụng nhất cho người lớn tuổi.
2. Kiểm soát ai có thể xem bài viết của bạn
Không nên để mọi thông tin cá nhân ở chế độ "Công khai" vì kẻ xấu có thể thu thập hình ảnh, lịch trình của bạn.
- Cách chỉnh nhanh: Khi chuẩn bị đăng một bài viết (hình ảnh, trạng thái), hãy chú ý nút chọn đối tượng ngay dưới tên của bạn.
- 💡 Lời khuyên: Chuyển từ chế độ Công khai (Mọi người) sang chế độ Bạn bè. Người lớn tuổi nên nhờ con cháu kiểm tra lại phần "Kiểm tra quyền riêng tư" trong cài đặt để ẩn số điện thoại và ngày sinh khỏi người lạ.
3. Cảnh giác với tin nhắn lừa đảo trúng thưởng, vay tiền
Kẻ gian thường hack tài khoản của một người, sau đó nhắn tin cho bạn bè của họ để nhờ nạp thẻ điện thoại, chuyển tiền hộ, hoặc gửi link lạ diện chỉnh sửa.
- Dấu hiệu nhận biết: Nhận được tin nhắn từ người thân hỏi vay tiền gấp, nhờ bình chọn cuộc thi, hoặc thông báo trúng thưởng lớn kèm đường link bắt đăng nhập.
- 💡 Lời khuyên: Tuyệt đối không bấm vào các đường link lạ. Nếu người quen nhắn tin vay tiền hoặc nhờ vả, hãy gọi điện thoại trực tiếp (gọi số điện thoại thông thường, không gọi qua Messenger) để xác nhận lại danh tính.
4. Cẩn thận khi kết bạn và tương tác
- Không đồng ý kết bạn bừa bãi: Chỉ kết bạn với những người bạn thực sự quen biết ngoài đời. Kẻ xấu thường dùng tài khoản giả mạo (thường dùng ảnh đại diện là trai xinh, gái đẹp, người nước ngoài) để tiếp cận và lừa đảo tình cảm hoặc tài chính.
- Không chia sẻ thông tin quá chi tiết: Hạn chế đăng ảnh căn cước công dân, vé máy bay, hoặc check-in địa chỉ nhà riêng, trường học của con trẻ.
Tags:
Mạng xã hội
